აფრო-აფხაზების ან შავკანიანი აფხაზების შესახებ გსმენიათ? სოფელი აძიუბჟა ოკუპირებული აფხაზეთში ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტში, მდინარე კოდორის მარცხენა სანაპიროზეა გაშენებული. ეს სოფელი სხვა რამდენიმე აფხაზურ სოფელთან ერთად გამორჩეულია თავისი წარსულით. აძიუბჟა შავკანიან აფხაზთა დასახლების ძირითადი ადგილი იყო. შავკანიანი აფხაზების ისტორია ერთობ საინტერესო და ამავდროულად იდუმალებითაა მოცული.

აფრიკელების აფხაზეთში მოხვედრის რამდენიმე ვერსია არსებობს. ისტორიკოსთა ერთი ნაწილი ვარაუდობს, რომ ისინი XVII საუკუნეში მთავარმა შერვაშიძემ იყიდა სტამბოლის მონათა ბაზარზე  პლანტაციებში სამუშაოდ.

1927 წელს საკითხით დაინტერესებულმა მაქსიმ გორკიმ მწერალ, სამსონ ჩანბასთან ერთად მოინახულა სოფელი აძიუბჟა, სადაც შავკანიანებს შეხვდა. თავისი მოგზაურობისა და არსებული ლიტერატურის მიხედვით, ავტორმა შავკანიანი აფხაზების წარმოშობის ადგილად ეთიოპია მიიჩნია.

ასევე არსებობს  ლეგენდა, რომლის მიხედვითაც აფრო-აფხაზები შავ ზღვაში ჩაძირული ოსმალური გემის მგზავრები იყვნენ, რომელსაც მონები გაგაჰყავდა.

მანდარინის ფესტივალის ფარგლებში, ოკუპირებულ აფხაზეთში 54 მეტრის სიგრძის მანადრინის ნამცხვარი წარმოადგინეს.

როგორც ადგილობრივი გამოცემა „აფსნიპრესი“ იუწყება რეკორდული ტორტის შექმნაზე 32 კაფეს, რესტორნისა და საკონდიტრო მაღაზიის 45 კონდიტერი მუშაობდა.

„კლასიკური რეცეპტების ნაცვლად, კონდიტერებმა სხვადასხვა ციტრუსის შიგთავსი გამოიყენეს - ლიმონი, ფორთოხალი და მანდარინი - რათა სტუმრებს ათობით სხვადასხვა არომატის დაგემოვნება შეძლებოდათ“, წერს ოკუპირებულ აფხაზეთში მოქმედი გამოცემა. 

მანდარინის ფესტივალი სოხუმში 6-დან 10 იანვრის ჩათვლით მიმდინარეობდა.

ზუსტად 115 წლის, 1911 წლის 3-4 იანვარს სოხუმში დიდი თოვლი მოვიდა. ზღვიპირა ქალაქისთვის უჩვეულო თოვლის რაოდენობამ პრობლემები შექმნა. თოვლის საფარის სიმაღლე სანაპიროზე 2 მეტრს აღწევდა. გადაადგილებისთვის ადამიანებმა თოვლში გვირაბებიც კი გათხარეს. დიდითობლობა ქალაქში 38 დღე გაგრძელდა.

სტიქიამ დააზიანა სახლები, ტელეგრაფის ბოძები, პრობლემები შეიქმნა არაერთი მიმართულებით.

33-ე ახალ წელს ვხვდებით საკუთარი სახლებიდან შორს, თუმცა გვაერთიანებს მტკიცე რწმენა იმისა, რომ აღვადგენთ ყველა ჩატეხილ ხიდს და დავბრუნდებით აფხაზეთში, - ამის შესახებ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის გიორგი ჯინჭარაძის საახალწლო ვიდეო მიმართვაშია აღნიშნული.

გიორგი ჯინჭარაძე ახალ წელს ულოცავს ყველას, განსაკუთრებით კი დევნილ და ოკუპირებულ ტერიტორიაზე მცხოვრებ მოსახლეობას.

„ჩემო ძვირფასო თანამემამულეებო, გილოცავთ ახალ 2026 წელს! დამდეგი წელი იყოს ჩვენი ქვეყნისთვის იმედის, რწმენის, ერთიანობის და კეთილდღეობის მომტანი.

განსაკუთრებული სითბოთი ვულოცავ დევნილ და ოკუპირებულ ტერიტორიაზე მცხოვრებ ჩვენ მოსახლეობას - ადამიანებს, რომელთა მოთმინება და ერთგულება საქართველოს ძლიერი მომავლის საფუძველია. 33-ე ახალ წელს ვხვდებით საკუთარი სახლებიდან შორს, თუმცა გვაერთიანებს მტკიცე რწმენა იმისა, რომ აღვადგენთ ყველა ჩატეხილ ხიდს და დავბრუნდებით აფხაზეთში.

გასულმა წლებმა კიდევ ერთხელ გვაჩვენა, რამდენად რთული, თუმცა უალტერნატივოა მშვიდობისა და ნდობის გზაზე თანმიმდევრული სვლა. ამ პროცესში კი საჭიროა ენგურის ორივე მხარეს მცხოვრები ჩვენი თითოეული თანამემამულის ინტერესების დაცვა, მათ საჭიროებებზე ზრუნვა და ისტორიული ერთობის აღდგენის ხელშეწყობა.
სწორედ ამიტომ, 2026 წელს კვლავაც პრიორიტეტად რჩება ჯანდაცვის, განათლების, კულტურისა და ეკონომიკის მიმართულებების გაძლიერება, ქართულ-აფხაზური ურთიერთობების გაღრმავება და შერიგებაზე დაფუძნებული დიალოგის განვითარება.

კიდევ ერთხელ მადლობას ვუხდი საქართველოს პრემიერ-მინისტრ ირაკლი კობახიძეს დევნილთა დახმარების მიზნით განხორციელებული პროექტების უპრეცედენტო მხარდაჭერისთვის.

ვაცნობიერებთ არსებულ სირთულეებს. პოლარიზაცია და დაპირისპირება აფერხებს ნდობის აღდგენას და აშორებს ერთმანეთს ადამიანებს, რომლებსაც საერთო წარსული და ღირებულებები აერთიანებს, თუმცა ჩვენ ვაგრძელებთ პირდაპირ დიალოგს აფხაზეთში მცხოვრებ ჩვენს მოსახლეობასთან. ეს არის ცოცხალი პროცესი, რომელიც ეფუძნება პატივისცემას, ეროვნულ ღირსებასა და მშვიდობის რწმენას - ეს არის გზა, რომელიც აუცილებლად დაგვაბრუნებს ერთმანეთთან!

რომ მშვიდობისთვის გადადგმული ყოველი ნაბიჯი გაგვაერთიანებს და სულ მალე, ერთიან, ძლიერ და მშვიდობიან საქართველოში ვიცხოვრებთ - ჩვენს აფხაზ დებთან და ძმებთან ერთად.

ამ რწმენით და უფრო ნათელი მომავლის იმედით, კიდევ ერთხელ, გილოცავთ ახალ წელს!

გისურვებთ ჯანმრთელობას, სიმტკიცეს, კეთილდღეობას და მალე ჩვენს მიწაზე, ჩვენს აფხაზეთში დაბრუნებას!" - აღნიშნულია გიორგი ჯინჭარაძის მილოცვაში.

საქართველოში პირველი საახალწლო ნაძვის ხე 1900 წელს აფხაზეთში, სოხუმში დაიდგა.

საქართველოში პირველი მორთული ნაძვის ხის ფოტო, რომელიც სოხუმშია გადაღებული, ქართველმა მკვლევრებმა ბრიტანეთის მუზეუმში მიაკვლიეს. უნიკალურ ფოტოზე, რომელიც 1900 წელით თარიღდება საახალწლო წვეულების ფრაგმენტია ასახული.

აფხაზეთში ახალ წელს ხეჩხუამას ან აჯირნიხუას ეძახიან და განსაკუთრებული ზარზეიმით, 31 დეკემბრის ნაცვლად, 13 იანვარს აღინიშნება. აქ ძველით ახალი წელი განახლებისა და სამყაროს შექმნის სიმბოლოა.

აფხაზურ საგვარეულო სახლში დიდი სამზადისი და ჟრიამული იყო საახალწლოდ, სადაც მთელი ოჯახი და სანათესაო იკრიბებოდა. საახალწლოდ საგანგებოდ გახსნილი ქვევრიდან სვამდნენ ღვინოსს და სპეციალურად ამ დღისთვის გამოცხობილ თაფლიან და ნიგზვიან ქადებსა თუ აფხაზურა პურებს აცხობდნენ.

ადრე ამ მხარეში წარმართული ტრადიციაც არსებობდა, როცა ოჯახის ერთ-ერთი წევრი პირუტყვს კლავდა და მისი ღვიძლით, ფილტვითა და თირკმლით ხელში მიდიოდა სოფლის სალოცავში. იქ კი, როცა ლოცვას დაასრულებდა, ღვინოს ასხურებდა ხატებს და მხოლოდ ამ რიტუალის შემდეგ ბრუნდებოდა სახლში, სადაც ოჯახის წევრებს ახალ წელს ულოცავდა.

ოკუპირებულ გალში ნაძვის ხე აანთეს, კადრებს „გალ ტვ“ ავრცელებს.

#ამბებისაფხაზეთიდან

ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები აბიტურიენტებისთვის  სკოლისშემდგომი განათლებისთვის მომზადების პროგრამაზე განცხადებების მიღება დაიწყო და 5 სექტემბრამდე გაგრძელდება.

რეგისტრაციის უფლება აქვთ ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრებ იმ აბიტურიენტებს, რომლებიც ბოლო 2 წლის განმავლობაში სწავლობდნენ, სრული ზოგადი განათლება მიიღეს ოკუპირებულ ტერიტორიებზე და მათი სრული ზოგადი განათლება აღიარებულია საქართველოს განათლების, მეცნიერების და ახალგაზრდობის სამინისტროს მიერ.

აღნიშნული პროგრამა მათ  საშუალებას აძლევთ აკადემიურ საგანმანათლებლო პროგრამებზე სწავლის გაგრძელებამდე, ერთი სასწავლო წელი დაეუფლონ ქართულ ენას ან გაიუმჯობესონ ქართული ენის ცოდნის დონე და პარალელურად, ქართულ ენაზე მათთვის სასურველი უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამისთვის საჭირო დარგობრივი რელევანტური საგნები გაიარონ.

პროგრამის ფარგლებში ბენეფიციარები უზრუნველყოფილი იქნებიან სწავლის საფასურით, ყოველთვიური სტიპენდიით და საცხოვრებლით.

აბიტურიენტთა განაცხადები მიიღება ყოფილი სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ტერიტორიაზე შექმნილ დროებით ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის ადმინისტრაციასა და აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლებისა და კულტურის სამინისტროში.

დეტალური ინფორმაცია წარსადგენი დოკუმენტაციისა და რეგისტრაციის პირობების შესახებ იხილეთ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლებისა და კულტურის სამინისტროს და სამხრეთ ოსეთის ადმინისტრაციის ოფიციალურ ვებგვერდებზე.

რუსეთის ვიცე-პრემიერი ალექსანდრ ნოვაკი დროებით ოკუპირებულ აფხაზეთში ჩავიდა. ამის შესახებ ინფორმაციას რუსული მედია ავრცელებს.

მათივე ინფორმაციით, დროებით ოკუპირებული აფხაზეთის ე.წ. პრეზიდენტი ბადრა გუნბა და რუსეთის ვიცე-პრემიერი ალექსანდრ ნოვაკი სოხუმის აეროპორტს ეწვივნენ.

ამავე ცნობით, ისინი გაეცნენ მის აეროპორტის მუშაობას და განიხილეს შემდგომი განვითარების პერსპექტივები. ოკუპირებულ აფხაზეთსა და რუსეთს შორის ფრენები პირველი მაისიდან დაიწყო.

“ამჟამად სოხუმიდან თვითმფრინავები მოსკოვში, ნიჟნი ნოვგოროდსა და ხანტი-მანსიისკში დაფრინავენ და ფრენების გეოგრაფიის გაფართოებას გეგმავენ”, – ნათქვამია რუსული მედიით ინფორმაციაში.

რუსეთში, დროებით ოკუპირებული აფხაზეთის ე.წ. ხელისუფლების  ოპოზიციის ,,მთავარი ლიდერი” ადგურ არძინბა დააკავეს.

გავრცელებული ინფორმაციით, დაკავების მიზეზი მართვის მოწმობის უქონლობა გახდა. ის რუსეთის ერთ-ერთ ქალაქში ავტომობილს მართვის მოწმობის გარეშე მართავდა. სასამართლომ არძინბას 15-დღიანი პატიმრობა  შეუფარდა.

არძიმბას მართვის მოწმობა რუსეთში ჩამოართევეს, გავრცელებული ინფორმაციით, ჩამორთმევის მიზეზი ავტოსატრანსპორტო საშუალების არაფხიზელ მდგომარეობაში მართვა იყო.

ადგურ არძიმბა ე.წ. საპრეზოდენტო არჩევნებში ბადრა გუნბას მთავარი მეტოქე იყო.